Nóng rát lòng bàn tay, bàn chân

Q Tôi bị tiểu đường đã lâu, gần đây lòng bàn chân nóng rát. Đây có phải cùng loại triệu chứng không?

A. Với người bị tiểu đường lâu năm, nóng rát lòng bàn chân có thể xuất phát từ bệnh thần kinh ngoại biên nên cần phân biệt. Nếu kèm theo cảm giác tê hoặc giảm nhạy cảm, trước hết cần kiểm tra tình trạng kiểm soát tiểu đường và tình trạng bàn chân. Không nên vội kết luận mà cần một quá trình phân biệt nguyên nhân.

Q Tay chân tôi vừa nóng rát vừa ra nhiều mồ hôi. Đây có giống với chứng đổ mồ hôi tay chân không, hay khác?

A. Nóng rát lòng bàn tay, bàn chân và chứng đổ mồ hôi tay chân có thể xuất hiện cùng lúc nhưng trọng tâm khác nhau. Với nóng rát, vấn đề là cảm giác nóng; với đổ mồ hôi, vấn đề là lượng mồ hôi ra quá nhiều. Nếu hai triệu chứng chồng lên nhau, cần xem xét nguyên nhân cùng lúc.

Q Bệnh viện đã làm cả xét nghiệm máu lẫn xét nghiệm thần kinh, nói tất cả đều bình thường. Vậy vì sao vẫn cứ nóng rát mãi?

A. Dù kết quả xét nghiệm bình thường, tình trạng nóng rát vẫn có thể tiếp diễn. Xét nghiệm máu, xét nghiệm thần kinh nhìn vào bất thường cấu trúc hoặc chỉ số cụ thể, nên vấn đề cân bằng chức năng như thiếu tân dịch khó bị phát hiện. Có thể hiểu kết quả bình thường nghĩa là đã loại trừ nguyên nhân nguy hiểm.

Q Lòng bàn tay, bàn chân nóng rát mà cân nặng cũng giảm, tim còn đập nhanh nữa. Điều này có liên quan đến vấn đề khác không?

A. Nếu sụt cân, tim đập nhanh, ra nhiều mồ hôi cùng xuất hiện với nóng rát lòng bàn tay, bàn chân, cần phân biệt các nguyên nhân khác như rối loạn chức năng tuyến giáp. Với tổ hợp này, khuyến nghị nên làm xét nghiệm liên quan trước khi khám Đông y. Sau khi nguyên nhân rõ ràng, có thể kết hợp chăm sóc Đông y.

Q Ban đêm tay chân nóng, cứ phải thò ra ngoài chăn mãi, tôi lo sợ sẽ bị cảm lạnh. Nên chăm sóc thế nào?

A. Dùng chăn mỏng và mặc quần áo chất liệu thoáng khí sẽ có ích. Rửa tay chân bằng nước ấm trước khi ngủ, một số người thấy nóng rát dịu đi tạm thời. Trên hết, giữ giờ giấc ngủ đều đặn rất quan trọng cho việc chăm sóc gốc rễ.

Q Uống nhiều nước có giúp ích không? Mỗi ngày nên uống bao nhiêu?

A. Uống đủ nước có ích cho việc bổ đầy tân dịch, nhưng thay vì uống nhiều một lúc, chia thành nhiều lần trong ngày sẽ hiệu quả hơn. Nước lọc hoặc trà ấm tốt hơn đồ uống chứa caffeine. Lượng phù hợp khác nhau tùy thể chất và tình trạng mỗi người, nên khuyến nghị xác nhận khi khám.

Q Tôi bị tiểu đường, gần đây lòng bàn chân vừa nóng rát vừa giảm cảm giác, vết thương nhỏ cũng lâu lành. Tôi có nên đi khám ngay không?

A. Nếu có tiểu đường và đồng thời có cảm giác giảm cùng vết thương lâu lành, trước tiên cần xác định có phải bàn chân tiểu đường hay không. Trường hợp này cần xét nghiệm chính xác trước khi điều trị Đông y. Nếu có tổ hợp này, khuyến nghị không nên trì hoãn mà nên đi khám ngay.

Q Đột nhiên chỉ một bên chân nóng rát, và màu sắc cũng có vẻ thay đổi. Liệu có ổn không?

A. Nếu đột nhiên chỉ một bên chân xuất hiện nóng rát và đổi màu, trước tiên cần xác định khả năng vấn đề mạch máu. Nếu kèm theo sốt, sụt cân nhanh, ra nhiều mồ hôi, cũng cần phân biệt vấn đề tuyến giáp. Trường hợp này khuyến nghị ưu tiên xét nghiệm.

Q Tôi đang uống thuốc nội tiết cho tuổi mãn kinh, uống thuốc Đông y cùng lúc có được không?

A. Việc kết hợp thuốc Đông y trong lúc đang dùng thuốc nội tiết khá phổ biến, và phần lớn có thể quản lý cùng nhau mà không gặp vấn đề lớn. Tuy nhiên bạn cần cho biết chính xác loại thuốc đang dùng khi khám, để có thể điều chỉnh sự kết hợp một cách an toàn. Xin đừng tự ý ngưng thuốc hay tự kết hợp, hãy trao đổi trước.

Q Bắt đầu điều trị thì thường bao lâu sẽ thấy dễ chịu hơn?

A. Thông thường chúng tôi tính theo đơn vị 1 đến 3 tháng để theo dõi diễn tiến. Thay đổi thường đến trước là số lần thức giấc vì nóng rát ban đêm giảm đi, sau đó mức độ và phạm vi nóng rát giảm dần theo trình tự. Trường hợp kéo dài lâu năm có thể cần nhiều thời gian hơn.

Q Đêm nào lòng bàn tay và bàn chân tôi cũng nóng rát, cứ phải thò ra ngoài chăn. Vì sao lại như vậy?

A. Nóng rát lòng bàn tay, bàn chân thường xuất hiện khi nước và tân dịch trong cơ thể giảm, không còn đủ sức làm mát. Không phải thân nhiệt thực sự tăng, mà phần lớn chỉ cảm giác nóng nổi rõ ở lòng bàn tay, bàn chân. Đây là triệu chứng đặc biệt hay gặp ở phụ nữ trước và sau mãn kinh.

Q Tôi 48 tuổi. Mặt không đỏ nhưng riêng lòng bàn tay và bàn chân lại đặc biệt nóng rát. Có phải do mãn kinh không?

A. Ở tuổi mãn kinh, ngoài bừng đỏ mặt, cũng thường gặp trường hợp nóng rát chỉ khu trú ở lòng bàn tay, bàn chân. Không bừng mặt không có nghĩa là không liên quan đến mãn kinh — mỗi người có vị trí tụ nhiệt khác nhau.

Q Ban ngày thì ổn, nhưng cứ nằm xuống là tay chân nóng rát hơn khiến tôi khó ngủ. Vì sao ban đêm lại nặng hơn?

A. Khi đêm xuống, nhiệt vốn phân tán trong lúc vận động ban ngày dễ tụ về đầu chi. Người có thể trạng thiếu tân dịch càng dễ cảm nhận nhiệt bên trong rõ hơn vào ban đêm, khi hoạt động giảm và cơ thể thư giãn. Nhiệt độ trong chăn tăng lên cũng góp phần ảnh hưởng.

Q Ăn đồ cay thì lòng bàn tay, bàn chân dường như nóng rát hơn. Có liên quan đến đồ ăn không?

A. Đồ ăn cay, kích thích, caffeine, rượu có thể đẩy nhiệt bên trong cơ thể lên cao hơn, thường làm nóng rát nặng thêm. Ngược lại, uống đủ nước và ăn thực phẩm giúp cơ thể ẩm mượt sẽ có ích. Khuyến nghị ghi chép xem triệu chứng của bạn có nặng hơn sau khi ăn loại thực phẩm nào cụ thể không.

Q Sau ngày căng thẳng nhiều và mất ngủ, tay chân tôi đặc biệt nóng rát hơn hẳn. Có liên quan không?

A. Căng thẳng và thiếu ngủ có thể tiêu hao thêm tân dịch trong cơ thể, làm nóng rát nặng thêm. Khi cơ thể không đủ thời gian phục hồi, khả năng đè nén nhiệt bên trong cũng giảm đi. Nếu triệu chứng nặng hơn vào những ngày trạng thái kém, rất có thể liên quan chặt chẽ đến dòng chảy này.

Q Tôi đi làm ở quận Dong-gu, Incheon, sau giờ làm có thể đến khám được không? Cần đến bao nhiêu lần?

A. Giai đoạn đầu khuyến nghị khoảng 2 lần một tuần, sẽ điều chỉnh theo điều kiện công việc của bạn. Nhiều người quanh khu vực Dong-gu, Incheon tận dụng thời gian sau giờ làm để đến khám, lịch trình sẽ được trao đổi và quyết định cùng nhau ở lần khám đầu tiên. Nếu khó đến thường xuyên, chúng tôi sẽ bổ sung bằng cách tăng tỉ trọng thuốc Đông y và quản lý sinh hoạt.

Q Đến phòng khám Đông y thì nóng rát lòng bàn tay, bàn chân sẽ được khám theo trình tự nào?

A. Trước tiên chúng tôi xác định khi nào, trong hoàn cảnh nào triệu chứng nặng hơn, và có triệu chứng đi kèm (tiểu đường, giảm cảm giác, triệu chứng toàn thân...) hay không, để sàng lọc dấu hiệu nguy hiểm. Sau đó xem mức độ thiếu tân dịch và thể chất, kết hợp châm cứu và thuốc Đông y phù hợp thể chất. Chúng tôi cũng hướng dẫn điều chỉnh thói quen sinh hoạt.

Q Trước đây tôi đã châm cứu ở nơi khác, lúc đó thì đỡ nhưng rồi lại nóng rát trở lại. Lần này có khác không?

A. Nếu chỉ đỡ tạm thời rồi lặp lại, có thể trước đó chủ yếu là xử lý tại chỗ. Nếu không xử lý cùng lúc nguyên nhân gốc rễ là thiếu tân dịch và tình trạng thể chất, triệu chứng dễ tái diễn. Nếu là quá trình khám thu hẹp dần nguyên nhân, có thể kỳ vọng khoảng cách tái phát dài ra và mức độ giảm bớt.