Nóng bừng mặt, đỏ mặt

Q Dạo này mặt tôi cứ đỏ và có cảm giác nóng kéo dài, tôi lo không biết có bị giống bệnh trứng cá đỏ với mạch máu nổi cố định luôn không.

A. Cơn nóng lên rồi dịu đi khác với bệnh trứng cá đỏ, khi mà da luôn ửng đỏ và mạch máu nhỏ hiện rõ. Nếu sắc đỏ không bao giờ hết hẳn hoặc kèm theo mụn nhỏ li ti, cần khám da liễu để phân biệt trước.

Q Tôi mới ngoài ba mươi thôi mà mấy tháng gần đây nhiệt hay bốc lên mặt nhiều hơn. Ở tuổi này chắc chắn không thể là mãn kinh, vậy nguyên nhân là gì?

A. Ở độ tuổi này, khả năng cao là do làm việc quá sức, căng thẳng hoặc thiếu ngủ khiến hệ thần kinh thực vật rối loạn, hơn là mãn kinh. Tuy nhiên nếu chu kỳ kinh nguyệt trở nên bất thường hoặc có những thay đổi khác đi kèm, nên kiểm tra nội tiết tố để yên tâm hơn.

Q Một khi nóng bừng mặt đã trở nên nặng, liệu tôi có phải sống chung với nó cả đời không? Tôi lo càng lớn tuổi sẽ càng nặng hơn.

A. Điều này tùy thuộc vào nguyên nhân. Nóng bừng do căng thẳng hoặc thực phẩm kích thích có thể giảm đáng kể nhờ quản lý, còn nóng bừng do mãn kinh cũng thường dịu đi khi giai đoạn đó qua. Trường hợp kéo dài và nặng thêm mãi là rất hiếm.

Q Mỗi lần mặt nóng bừng thì tim tôi cũng đập nhanh và cảm thấy bất an vô cớ. Hai điều này có liên quan với nhau không?

A. Có, hai triệu chứng này thường xuất hiện cùng nhau. Khi hệ thần kinh thực vật trở nên nhạy cảm, sự giãn mạch ở mặt và nhịp tim đều bị ảnh hưởng cùng lúc, nên nóng bừng, hồi hộp và bất an thường xuất hiện thành một bộ.

Q Khi nhiệt đột ngột bốc lên mặt, có cách nào xử lý ngay tại chỗ không?

A. Hãy hít thở chậm và sâu qua mũi, thở ra từ từ, lặp lại vài lần, đồng thời làm mát nhẹ nhàng vùng sau gáy hoặc mặt trong cổ tay sẽ có ích. Nên mặc nhiều lớp áo mỏng để dễ điều chỉnh theo tình huống.

Q Cứ căng thẳng là mặt tôi lại đỏ bừng, tôi cảm thấy trừ khi nghỉ việc thì tình trạng này sẽ cứ tiếp diễn mãi. Có cách nào để quản lý hàng ngày không?

A. Rất khó để loại bỏ hoàn toàn căng thẳng, nhưng ngủ đều đặn, vận động nhẹ nhàng, và dành ra dù chỉ một khoảng thời gian ngắn mỗi ngày để thư giãn hoàn toàn sẽ giúp nâng cao ngưỡng phản ứng của hệ thần kinh thực vật.

Q Mặt tôi nóng lên và đột nhiên đầu cũng đau nhói, mắt thì mờ đi. Tôi có thể xem đây chỉ là chứng nóng bừng thông thường và bỏ qua không?

A. Không nên. Nóng mặt kèm đau đầu hoặc mờ mắt có thể là dấu hiệu huyết áp tăng đột ngột, cần kiểm tra ngay. Cũng cần lưu ý nếu đỏ mặt kèm sốt, kèm hồi hộp hoặc đau ngực, kéo dài dù không ở độ tuổi mãn kinh, hoặc đang dùng niacin hay một số thuốc huyết áp có thể gây tác dụng phụ — những trường hợp này nên ưu tiên kiểm tra.

Q Tôi đang dùng thuốc nội tiết tố. Có cần ngừng thuốc trước khi bắt đầu điều trị đông y không?

A. Không cần. Xin đừng tự ý ngừng thuốc nội tiết tố đang dùng. Nếu muốn kết hợp điều trị đông y, chỉ cần cho chúng tôi biết loại thuốc bạn đang dùng khi đến khám.

Q Tôi đang uống thuốc huyết áp, có thể uống thêm thuốc đông y để trị nóng bừng mặt cùng lúc được không?

A. Phần lớn trường hợp có thể dùng cùng nhau nếu cách nhau một khoảng thời gian. Tuy nhiên hãy cho chúng tôi biết chính xác loại thuốc đang dùng khi đến khám, và tuyệt đối không tự ý điều chỉnh thuốc.

Q Nếu bắt đầu điều trị thì nóng bừng mặt sẽ cải thiện sau bao lâu?

A. Tùy nguyên nhân và mức độ mà khác nhau, nhưng phần lớn trường hợp sau vài tuần đến hai ba tháng điều trị kiên trì, tần suất và mức độ nóng bừng sẽ giảm rõ rệt.

Q Cứ mỗi lần bắt đầu thuyết trình trong cuộc họp là mặt và cổ tôi đỏ bừng nóng lên, trong khi phòng không hề nóng. Vì sao lại như vậy?

A. Ngay khoảnh khắc căng thẳng, hệ thần kinh thực vật bị kích hoạt khiến mạch máu ở mặt giãn nở tạm thời. Không phải thân nhiệt thực sự tăng lên, chỉ là máu dồn về đó do phản ứng thần kinh, và thường sẽ dịu lại khi tình huống qua đi.

Q Tôi sắp năm mươi tuổi, gần đây bỗng dưng nhiệt bốc lên mặt, vài phút sau thì đổ mồ hôi rồi lại trở lại bình thường. Đây có phải là triệu chứng mãn kinh không?

A. Đúng vậy, đây là kiểu nóng bừng mặt thường gặp khi nội tiết tố nữ suy giảm. Đặc trưng là cơn nóng đột ngột bốc lên, đạt đỉnh rồi dịu đi trong vài phút, thường kèm theo đổ mồ hôi.

Q Cứ ăn đồ cay là mặt tôi đỏ bừng, còn bạn tôi ăn cùng món đó lại không sao. Vì sao chỉ mình tôi bị vậy?

A. Khi thụ thể cảm nhận vị cay bị kích thích, cơ thể phản ứng bằng cách giãn mạch máu ở mặt trước tiên để tỏa nhiệt, và độ nhạy của phản ứng này khác nhau ở mỗi người. Nếu thể trạng có xu hướng nhiệt dồn về mặt, phản ứng này sẽ rõ rệt hơn.

Q Chỉ uống một chén rượu thôi là mặt tôi đã đỏ bừng và nóng lên ngay. Từ giờ tôi có cần bỏ rượu hoàn toàn không?

A. Không nhất thiết phải bỏ hoàn toàn, nhưng rượu, đồ ăn cay, canh nóng đều làm giãn mạch máu và dễ gây nóng bừng. Giảm tần suất và lượng dùng, tránh vào những ngày phản ứng mạnh là cách quản lý thực tế hơn.

Q Uống cà phê xong là mặt tôi nóng bừng, đặc biệt hôm sau tăng ca không ngủ đủ thì càng nặng hơn. Điều này có liên quan đến caffeine không?

A. Có, caffeine có thể kích thích hệ thần kinh thực vật khiến cơn nóng bừng dễ nhận thấy hơn. Khi thiếu ngủ cộng thêm vào, hệ thần kinh thực vật càng nhạy cảm hơn và nóng bừng thường nặng hơn.

Q Tôi làm việc gần khu Đông Incheon thuộc quận Dong-gu, Incheon. Tôi có thể tranh thủ giờ nghỉ trưa để đến điều trị ngắn rồi quay lại làm không?

A. Có thể. Nhiều người làm việc quanh khu Đông Incheon, quận Dong-gu đến khám vào giờ nghỉ trưa hoặc trước sau giờ làm, vì vậy khi đặt lịch hãy cho chúng tôi biết trước khung giờ thuận tiện để chúng tôi sắp xếp phù hợp.

Q Đến phòng khám đông y khám nóng bừng mặt thì quy trình diễn ra thế nào? Đây là lần đầu nên tôi khá tò mò.

A. Trước tiên sẽ kiểm tra quy luật xuất hiện của cơn nóng (khi nào, như thế nào), loại trừ các dấu hiệu nguy hiểm, sau đó kết hợp châm cứu và thuốc đông y phù hợp với thể trạng và loại nguyên nhân, đồng thời theo dõi tiến triển.

Q Tôi đã đổi mỹ phẩm, dùng cả kem làm dịu da nhưng không có tác dụng gì. Điều trị đông y liệu có thực sự hiệu quả không?

A. Các sản phẩm bôi ngoài da tập trung làm dịu sắc đỏ đã xuất hiện trên bề mặt, còn điều trị đông y tập trung vào lý do vì sao nhiệt cứ liên tục dồn lên mặt, nên có thể tiếp cận gốc rễ hơn với tình trạng nóng bừng lặp đi lặp lại.